نخستین هفته‌نامه تخصصی حمل و نقل

HAMLONAGHL WEEKLY

TWEEKLY.IR

امروز: ۱۳۹۹ پنج شنبه ۳ مهر | Thursday 24 Sep 2020 | اِلخَميس ٦ صفر ١٤٤٢
پربیننده‌ترین:
تبلیغات
پروازنما تین نیوز
کیوسک
شماره: 261 | ۱۳۹۹ دوشنبه ۶ مرداد
کد خبر: ۲۲۸۸۰
طرح توزیع قیر رایگان حاشیه‌ساز شد

رانت سیاه یا توسعه راه‌های روستایی؟

هفته گذشته بود که تصویب طرح دوفوریتی تخصیص قیر رایگان در مجلس حاشیه‌ساز شد. طرحی که بر اساس آن حدود یک میلیون تن قیر رایگان توزیع خواهد شد. این در حالی است که این طرح هم در مجلس دهم رد شده و هم وزیر نفت از مخالفت دولت با این طرح به خاطر سازوکارهای مسئله‌دارش خبر داده بود. بر این اساس قیر رایگان برای بهسازی راه‌های روستایی توسط شرکت ملی نفت از محل خوراک تحویلی به پالایشگاه‌ها تأمین می‌شود. اما موافقان و مخالفان چه کسانی هستند؟ موضع وزارت راه‌وشهرسازی دراین‌باره چیست؟ چرا منتقدان از ایجاد رانت ۶۰۰ میلیون دلاری می‌گویند؟

 


وزیر راه (بهمن ۹۷): وضع موجود توزیع قیر را نمی‌پسندیم
بر اساس گزارشی که خبرگزاری مهر منتشر کرده است، وزیر راه‌وشهرسازی در اواخر بهمن‌ماه سال ۹۷ در مورد راه‌حل رفع مشکلات و برخی رانت‌هایی که در توزیع قیر ایجاد شده، اظهار داشت: «ما باید اجازه دهیم توزیع قیر به حالت عادی برگردد؛ این همه مصالح ساختمانی داریم قیر هم یکی از آنها؛ همان‌گونه که بقیه مصالح تأمین می‌شود، قیر را هم تأمین کنند.» او در پاسخ به این پرسش که آیا با خارج شدن قیر از بورس کالا موافق هستید؟ گفت: «من وارد این موضوع نمی‌شوم. بحث من این است که اجازه بدهیم توزیع قیر عادی شود. به این صورت که مستقیما از پالایشگاه خریداری کرده و به مصرف برسانند. ما وضع موجود را نمی‌پسندیم.»

 


وزیر نفت (هفته جاری): با قیر رایگان مخالفیم
بیژن زنگنه، وزیر نفت نیز در همان روز تصویب دو فوریت این طرح در مجلس در حاشیه امضای قرارداد میدان نفتی جدید در جمع خبرنگاران در پاسخ به پرسشی درباره طرحی که درباره الزام دولت به تخصیص قیر رایگان در مجلس مطرح شده است گفت: «دولت به دلایل مختلف مخالف قیر رایگان است و دلیل آن تنها مسئله مالی نیست.»

 


معاون وزیر راه: وزارت راه با موضع دولت هماهنگ است
امیر محمود غفاری، معاون توسعه و برنامه‌ریزی وزارت راه‌وشهرسازی، درباره موضع این وزارت نسبت به توزیع قیر رایگان اظهار داشت: «طرح تخصیص قیر رایگان به پیمانکاران راه‌سازی را نمایندگان ارائه و تصویب کرده‌اند. در سال‌های قبل هم که در بودجه‌های سنواتی، موضوع قیر رایگان لحاظ می‌شد، در لایحه‌ای که دولت ارائه می‌داد، نبود و در کمیسیون‌های تلفیق، بند مربوطه به لایحه افزوده می‌شد. دولت به‌طورکلی و درمجموع با توزیع قیر رایگان موافق نبود و وزارت راه‌وشهرسازی هم به‌عنوان عضوی از مجموعه دولت تابع تصمیم دولت است؛ البته وزارت راه برای پیشبرد طرح‌های عمرانی خود نیاز به تقویت اعتباری دارد.

 

درحال‌حاضر اعتبارات موجود، پاسخگوی بخش کوچکی از پروژه‌های عمرانی و راه‌سازی است؛ اما از سوی دیگر، وضعیت کلی و فعلی کشور را هم درک می‌کنیم اگر چنانچه منابع جدیدی وجود داشته باشد و دستگاه‌های متولی تخصیص منابع، اختصاص اعتبارات جدید به بخش‌های عمرانی را بپذیرند، طبیعی است که وزارت راه از آن استقبال می‌کند. حداقل یک میلیون تن قیر در سال برای پروژه‌های عمرانی خود اعم از ساخت و توسعه راه‌های جدید و همچنین نگهداری و تعمیر راه‌های موجود نیاز داریم. این در حالی است که هر تن قیر سه تا چهار میلیون تومان به فروش می‌رسد که رقم بسیار بالایی برای ماست.»

 


عضو هیئت‌رئیسه مجلس: طرح تخصیص قیر رایگان، فسادزا و رانتی است
مالک شریعتی، عضو هیئت‌رئیسه مجلس نیز به‌عنوان مخالف طرح یادشده گفت: «با تقویت راه‌های روستایی و میان‌شهری مشکلی نداریم، اما با نحوه اجرای آن مخالفیم؛ زیرا نحوه اجرا فسادزا، غیر شفاف و رانت قیر به نظر می‌رسد. در طرح یادشده به‌جای اینکه به عملیات‌ترمیم و تقویت جاده‌ای، بودجه تعلق گیرد و سپس طرح اجرایی شود به متولیان امر گفته شده که بروند و سهمیه قیر دریافت و پروژه را اجرا و سپس برای تسویه‌حساب و دریافت بودجه اقدام کنند در این طرح روند و رویه طبیعی انجام طرح‌ها نادیده گرفته شده است.» شریعتی تصریح کرد: «طبق تحقیقات انجام‌شده روش اجرای این طرح غیر شفاف است. حدود ۳۶ درصد رانت در سیکل توزیع قیر صورت می‌پذیرد که ۹% این میزان به بحث معافیت از مالیات بر ارزش‌افزوده برمی‌گردد و ۱۷ تا ۲۰ درصد هم شامل معافیت قانونی از قوانین تحت عنوان حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان می‌شود. ۶ درصد هم مربوط به حق‌العمل‌کاری و ۲% هم به ضایعات ماده اولیه قیر مربوط می‌شود.»
او گفت: «در طرح ارائه‌شده آمده تأمین یک‌میلیون تن قیر تا سقف چهل هزار میلیارد تومان، در این مطلب میزان قیر ثابت و سقف مبلغ متغیر است و معلوم نیست قیر دقیقا به چه قیمتی تعلق می‌پذیرد.»

 


میزان توزیع چگونه خواهد بود؟
به گفته محمدمهدی مفتح، سخنگوی کمیسیون برنامه‌وبودجه مجلس به‌موجب طرح تأمین قیر رایگان، ۴۸ درصد به راه‌های فرعی روستایی، ۲۵ درصد به معابر و بهسازی روستاها، برای شهرهای زیر ۵۰ هزار نفر جمعیت، برای مالش پاشی مناطق مورد تأیید سازمان محیط‌زیست، سازمان نوسازی مدارس و ... اختصاص خواهد یافت.

 


و اما سابقه توزیع قیر رایگان
سالانه در کشور ۵٫۵ میلیون تن قیر تولید می‌شود. بخشی از این قیر در بورس کالا عرضه می‌شود و بخشی به‌صورت رایگان توزیع می‌شود. اما طرح توزیع رایگان قیر به این شکل از سال ۹۴ مرسوم شد. در ابتدا تنها ۰٫۵ میلیون تن قیر رایگان توزیع شد.
اما سال‌به‌سال به میزان قیری که رایگان توزیع می‌شود اضافه شد. در سال ۹۵ و ۹۶، میزان آن به ۲ میلیون تن رسید. در سال‌های ۹۷ و ۹۸ حدود ۸۰ درصد قیر تولیدی کشور معادل ۴ میلیون تن به‌صورت رایگان توزیع شد و تنها ۲۰ درصد آن وارد بورس کالا شد.

 


گزارش‌های مراکز پژوهشی نشان می‌دهد که این قیر وارد پروژه‌های عمرانی نشده و تنها در سال گذشته از ۵٫۵ میلیون تن قیر تولیدی ۴ میلیون تن آن از کشور خارج شده و حتی پرونده‌های فساد زیادی هم در دو سال گذشته تشکیل شد و حتی در دی‌ماه ۹۷، سلطان قیر را اعدام کردند.
بااین‌حال به نظر می‌رسد آنچه محل پرسش شده این است که چرا نمایندگان مجددا به طرحی رأی داده‌اند که فسادزا بودن آن بارها ثابت شده است. آن هم طرح دوفوریتی که تنها شامل مواردی می‌شود که هرگونه فوت وقت و تأخیر باعث جبران خسارت‌های زیاد می‌شود.

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر سیستم منتشر خواهند شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهند شد
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشد منتشر نخواهند شد
عنوان صفحه‌ها
نظرسنجی